CONTENTS:
1. E Dapat Magmatas Ing Ninu Mang Tau - Segundo S. Romero
2. Ing Sese Kung Asu - Paing
3. Tanaman Bale - Renato B. Alzadon
4. Tanaman Bale II - RBA
5. Babu Ya Ing Sinta - Paing
6. High School Reunion - Ray Tanjoco
7. Amanung Siswan - Paing
8. Talasulat - Paing
9. Ot Aburianan Daca? - Pidong Rivera
10.Pakibat Kang Kragi - Renato b. Alzadon
11.Nung Lugud Ya Ing Poeta - Renato B. Alzadon
12.Rebolusyun Nang Arroyo - Paing
E Dapat Magmatas Ing Ninu Mang Tau
(special poem submitted by Vic Romero)
by Segundo S. Romero (1913-1996)
Metung a tau e dapat magmatas
Ninu mang minuquiat qng lalam ya culdas,
Nung in bulalaco a mabilis paytas
Cabud mu ne aquit biglang misambulat!
Inta e mu balu gabun mung asican
Maragul ya pupul itang qng cabanan,
Nanan mu ing babo, nung ating danacan
Ing patag a bana yang tutung malaman.
Inya ninu ca man e dapat magmatas
Qng dane cababan carin itang mayap,
Lugud at ganaca sesen mu la dapat
Magcabie malinis, mapuri't matatag.
E casi casanting nung catulan da ca
Ding para mung tau, nu ca man sa munta,
Panatag ing bie mu at tajimic ca pa
Agyang ing Guinung Dios matula ya queca.
1984-2007 Heirs of Segundo S. Romero.
All rights reserved
" ING SESE KUNG ASU "
neng Paing
Wa, karakal no man dapat sesen sana,
o't ubingan ya pa ing buri mu kesa
karing sisesan pang mekad asu, pusa,
o kaya kuneju o ayup mu man sa..!
Ketang alkus na ning sese mung ubingan,
mangaligkig naku at kikilabutan;
Lalu nung mangat yang lawe na mataram
mangataranta kung lundag a masikan..!
Buri ku ne'ing asu, malambis ya kaku,
balu nong daratang deng kaluguran ku...
Nung mong ing lalapit aliwa yang tau,
kaung yang masikan ene buri bau...!
Lalu nung ing taung balak nang manyira.
kening pamilya kung malinis a nasa...
Kabud-abud na mung lulub nia mung bigla,
Kaungan ne't ketan, tagal alang patna..!
King tepangan na ning asu kung matapat,
yang talambante ku karing mangulimbat;
Lalu king ardin kung dakal a bulaklak
maslag la ngan kule neng marimlang abak...
King katapatan na asu kung matapang,
pakiwangis de pa karing Kapampangan;
Ngara "Dugung Asu" alang kapilisyan.. .!
Amu na mu kabud ing kayang pagsilbian.
Ing pagsilbian tamu ing amanung sisuan,
asu tang magbante kareng mapanyamsam;
Nung buri deng takpan saka re alilan,
aliwang salita... ba talang pangetan.. !
RDM
Tanaman Bale
Neng Renato B. Alzadon
Baltimore-2007
Inyang dinatang ca qng bie cung ulila
tanaman yang bale ing cacu mu dela,
lele na ning awang carin quena cu ya
bayang miyabuban qng sinag alaya.
Milabas la detang mapilan pang aldo
ini nang tanaman malagu yang linto
calupa ning sintang malagung siniro
qng pamiusig tang mapaling caleldo.
E malit-malitan banua lang milabas
cabud na dinatang dimla ning Taglagas,
ini nang tanaman metamle ya bicas
larawan na nitang lugud mung kinupas.
At misan a aldo menabu ing yelu
meputla ya cule ing banua at yatu,
meputla ya naman tanamang binie mu
cabang ica naman mamun na ca cacu.
Inyang tipa nacang dumayung maglacbe
antimong tanaman, ing sinta, mete ne,
e na man miglambat inyang itipa que
binie mung tanaman a mistulang bangque.
Milabas la detang mapilan a banua
qng metung a uquian mecapiquit cata,
ngamu qng atin cang tanaman a dela
qng lele ning awang ibili que sana.
Dapot acu naman queca pequibat cu
tanaman mung babie e ne atanggap cu,
uling qng lugal ning mete tanaman mu
atin nang micanang tanaman a bayu.
' TANAMAN BALE II "
menibat kang RBA
sindu neng RDM
Ing pamikatagun, king lele kung awang,
malwalas ya lugal ala ya mang laman...
Nung malyari sana kakung kaluguran,
Ipakisabi ku keni mu nia dalan..!
Biasa kung manese tanaman keng bale,
eku kakalingwan, diligan keng pane;
Neng ding kayang bulung akit kong malunte,
Tane kong apisan, talnan kong malale...
At nung a sakali malaus yang langi,
kalupa na ingyang keka na milyari...
Makasadya na kung tanggap alang swerti,
Ba,,,! nung dagul neman, masaya kung dili..!
Ating pang masanting, kaku yang asahan,
Datang ing panaun manyampaga ne man;
Misasane ku pang manese tanaman,
Miragdag ku obra, ating kung gagawan..!
Makanyan ya naman ing pamagsane ku,
pamanyulat keti king ugnayan tamu;
Manenaya ku mu kang Kakang Renato,
Kareng poesia nang panigaralan ku..!
O nananu ta pa taneng mananaman,
Kakung kaluguran itang Kapampangan. ..
Mipandilig tana keng amanung sisuan,
Anti ning tanaman king bale tang tibuan..!
Salamat Kang Rene sinubli yang mebie,
Itang tanaman mu ketang kekang bale,
Diligan keng bagya buri kung manese,
anti kung mamagpang ba kung misasane..!
"NANU YA ING SINTA ..?"
neng Paing
Ing sinta lugud yang alang kayangganan;
Malaut ya dasan lampas kayaktangan,
Libutad ning pusu karin menibatan,,,
Alang makasagka ninu mang salangsang,
Ing sinta lugud ya, anggang kamatayan..!
Dakal nong migmalun, lumbe at pasakit,
Ing pasari na ning sintang misnang lupit..!
Pilan nong bayani ing daya ra binuis;
Pilan nong Romeong king sinta migkumit,
Anti kang Julietang king banwa migsulit.
Ing sinta king balen ya ing dalerayan;
Detang pulitikung magnasang tungkulan,
Sumpa king memalen karelang pagsilbian.
Ngarang manigapung alang mangalingwan.
Dapot nukarin la inyang lukluk no ngan..?
Ing sintang mepuput karetang baintau..
A mignasang lugud mataktak masolu;
Dapot neng karap ne ing dalaga mismu
Dila na meyumid lupang menimusyo
Ena abugnus man ing sintang bantilo..!
Karetang lalaking salawla ing sinta,
Ing dilang matabil ya ing pangara na;
Pero 'ting panaun a makatupa ya,
Karing dalaga man ating mapamola,
Gagawan deng pialung ing diwa ning sinta..!
O sinta nanu ka..? O ba't eka palto.!
Karetang manugse keng kekeng amano,
Ikeng keng ugnayang bina keng maniglo.
O detang naman mong mangangabaligo;
Aliwang amanu ing karelang sasyo..!
Ing sinta tutu ya karing mipalsinta.. .
A adwang sininta king altar siklod la;
Mangakung malsinta mangga man king banwa,
Alang pamagbayu king dusa't ligaya,
Gawan ing tungkulan ning metung at kaya.
Ing sinta king tau ya ing sinta king Dios...
Ninumang pepakan mung san'g makalunus;
Dininan mung malan, lubas ya sang lubus...
King Guinu mu binie ing sintang tibubus.
Ibalik na keka ing sinta na ning Dios..!
RDM
HIGH SCHOOL REUNION
by Ray Tanjoco
GNC HS batch '66
Caibat ning 40 years a era pamiquit,
the GNC High School Batch of year 66
February 24, banuang 2006
quing class reunion da, quen la miquit-iquit.
Atin pitung pulu caretang mipalad
a mecatagun quing agumang milunsad,
menibatan la quing miyaliwang labuad
bansa, baryu, balen, probincia at ciudad.
Darala na mecad ning miglacbe banua
ania dacal no ding mibayu itsura,
atin lupang payat, mataba, at matua
nung ela magbansag emo aquilala.
Tungcul quing cabiayan, atin maqui-pera
at atin mu naman calulu quing bie ra;
atin mitaluctuc, mirangal, mebiasa
at atin mitucnang quing pamagaral da.
Mapamacaili ya Y Gerry Fajardo
mapamusca neman Y Rudy Chincuangco
terac-terac neman Y Alan Mercado
yan, linetratu nang Enrique Cancio.
Y Jose Yapyuco, quen namang pamangan
ilang inapag na ding asan danuman;
Y Ray at Y Alex quing e ra sasarian
dinurut lang litsun binie rang tunggalan.
Caren namang premiung mangalagu balut
Nene at Zenaida ila ding quinimut;
ban queta, quing pialung, caring memaniambut
cabud nala atin macatiman iabut.
Quen naman mayumu ampon pagmarimla
sorbetes a bucung sicasu nang Nila;
deta naman ubas tutung maniaman la
dela ning malagung atsing Teresita.
Waga na ning tula ning penandit aita
T-shirt nang delang Ray pemaniulud rala;
saca la mitipun arap ning camera
ban e macalinguan itang pamiquit ra
Ding Grupu nang Andro Arti Sta Rita
binang cabalitan mabilug Pampanga,
migpaunlac no man quing quequeng cumbira
cantang capampangan itang inampang ra.
At iniang tigtig la orquestra nang Aido
mengua lang pareha detang pesiticdo;
nung 'tin medamusac eno rugo sasio
ban ing pamitipun masaya yang lunto.
Nung sampulungan cu, caring mequi-agum
guintu yang penandit ing tulang melicum
At quing bendisiun na ning Malam a Hukum
mipasibayuan ya iting pami-agum.
(edited by RBA)
AMANUNG SISUAN "
neng Paing '07
Nung alayu ing amanu, ba,,! alayu ing kultura,
ing kultura ya ing inawa king legwan ning poesia
anti ya mo ing bie tamu ing angin ning pangisnawa
ing kutug ning pusu salu, bubulung ya king poeta..!
Neng lumwal no ring amanu, sisuan tamu kamumulan,
maglate ing kule maslag a bunga ning karanasan;
Nanu ya man ing mitatak karing sulat tang babasan,
Alino ne ning milabas at milikas king daratang..!
Deng miyulat tamung kwentu, belwan prosa at poesia,
ila ring karanasan tamu at liguran tamung masa;
Masinup la pangasulat ding amanu metakal la,
mesanak lang miamas-amas, musga ring karelang mata..!
Balang metung kekatamu, iti ya ing pikabalwan,
palabungan tayang lalu legwa' ning amanung sisuan;
Karing kayanakan ngeni king karelang paintungulan,
pundasyun ya kekatamu yang babanten karampatan,, !
Bukud mung e paburen, nanung sangkan at nung bakit..?
Ing amanu tamung tibwan ating manyamsam pipilit..!
Deng king lipat bakud keta, pasimbalang managinis;
King diwa na ning tetagan alang patlud tang mitayid..!
King leon man o king tigri, alang takut tang
mamarap..!
Kareta pang bayung alput king masala, silo manglap;
Balang kumpas tang amanung mesaglawa anting kildap..!
King taram ding tandus tamu, mitatayis alang kurap.
" TALASULAT "
neng Paing
Nung ating ko mang abasa, asulat ku milabasan...
Magaspang a pangasulat abalintawan ing kababan;
Mipasubu kung sinulat amanu kung mangataram,
Mipalele ku king api, king pali miyabuban..!
Panupaya yu pu rugu, mipatuwewe kung bagya...
Neng misan eku balu, makipaltawan kung biasa;
Masakit yang binang sagkan ing amun da reng aliwa,
Nung bulag ya ing tutukyan...manyad ku pung
panupaya..!
Buri ku pang tuki-tuki, karing tune talasulat...
Ding amanung mangapinu, gamitan dang pamagmulat;
Lalu ku mung misasane ing diwa ku mibubuklat,
King dala' na ning katutuan alang sangkan e ya
sunlag..!
E ku sadyang talasulat at yaku mung mipatuki...
Keng pami-ugnayan tamu, karing abasa ku keti;
Lalu ku pang magkuswelu ayli-ayli yakung dili,
Agyang mikakanlaut tamu, mikakanlapit tamu bili..!
Deng balu kung talasulat ing kerelang pakirasan...
Ding karelang talabasa lumwalas la pakiramdam;
Eya magtakdang panaun; nune tutung karanasan,
Maglarin ya e maglasak a tinipun da ring dakal..!
Maglalang ya'ing talasulat para karing talabasa;
E para karing susulat a pakiyaltawang biasa;
Ing amanu tamung sisuan pamanyulat karing masa,
Panga-Kapampangan tamu panatilian anggang-angga. .!
Ot Aburianan Daca
neng: Pidong Rivera
balamu capilan pa miquilala cata
lawen mu at sucat micanlapit pa
masanting a pamiaquit metung at metung
ing menga-palyari duldul yang memacbung.
ot aburianan daca nanu ing sangcan
pauli na siguru ning quecang capusucan
buri cung paquit mu sintang alang angan
atiu ca lele cu gabe qng cabiayan
alang oras masasayang neng casabi daca
malambing at katutuan calam ning pusu
lugud mu yang pampan nanuman peligru
lugud mu ing sangcan cabud bubungan cu.
salamat queca O pacamalan!
quen isip at salu ing lugud miaptas
quen pangalili cu ica sulu ning dalan
quen piyabe alang casucat at cupas.
salamat qng Dios a pepasyag quen yatu
Yatu nung nucarin misalbag ing banglu
Macatalaga para queca para cacu
busal ta ala pin ninu miquibalu.
Karagi
Karagi, nanung milyari, ot memulayi ka, itung...?
Mesapito kapang bagya menimutla na ka palung;
bala'ku sana texas kang matapang at e mumurung
palipit ka pala pitsung keng labanan urung-sulung;
keng makanyan mung ugaling malalagwa kang mapikung
king arena ra ding watas e ka malyaring panyabung;
miparakan ka mung bagya minurung na kang minurung;
pekasala-salikut mung balamu yang kobung-kobung.
E ka sana paypikung, 'tung, e ka sana paykulami
pakit mu king matapang ka at byasang makitunggali
uling tutu kung kasaman yang makanyan a ugali
at makirungut kang ditak at saka ka mamulayi;
yang panugaling makanyan inyang ikaming malati
karin king baryu mi, itung, ausan mi lang e tuli.
inya ban makilala kang baintau nang matikdi
lako mu yang ugaling yan a tatalyung bisa-ali.
Panenayan daka, itung, king lage kang pasibayu
at mamarug ka pa sana agyang barug yang tatalyu,
at ngening abitasa kung e ka pala asintadu
pakakalalayan daka bakang e ma-agrabyadu;
agya rugung palipit la ding bersu mung sintunadu
pibabatan ku no pamu basta dungut ka kanaku;
uling nung e na ka dungut, makina ka ping palyadu
ikang lunto makarine keting mabilug a yatu
RBA
Kakaragi
Bayu daka pakibatan kening titingi mu, itung
pulisan me pamu rugu yang kekang sipun keng arung,
uling yan ing pekatandang kabud na ka mangaleung
ala ka rugung keliwan keng asung kawung nang kawung;
pamamatakut me pamo ing sisinup mung talibung
King panawun napang Goliat karin ka ata minurung
masdan me yang sarili mung kabud na mu bulung-bulung
bala ra dugu ding tau king misubi na ka sumpung.
Dening bignus mung amanu sasalingalngal la buluk
o'bat makanyan ka, itung, ot makariri ka asbuk?
o' inya pala deng langu keng balungus mo magsulmuk
e ka mabibigla, itung , mumulad ka rugu pambuk;
ulit-ulitan mu pamo ing masalese ka buntuk
dapat sana king dapat mu pakit mung tune kang lusuk
dapot ining makina mu masigla ya at babasuk
ot balamu ata, itung, makaramdam kaming katuk
E mu sana panusigan ing kaslam na ning wawa mu
pakakalale ka, itung, king kekang pamangamanu;
balu mu ne ing kasebyan, nung nanu ing seluksuk mu
pakabitasan mu, itung, makanyan ing abutan mu,
inya ing masanting , itung, ipayapa me ing lub mu
pepen me ing kekang salu, ba ka rugung magkalmadu;
O, wa, ban kanita, itung , e ka mapaling masyadu
e mo sana kakalinguan ding inuman mung panulu.
Pakibat Kang Kragi
Neng Renato B. Alzadon
Pasibayu,adwan ku sang aku nang makibadbaran
kening Tibubus a Kragi a ngeni linto na naman;
uling tinggap ne ing aluk a lumaban yang Crissotan
inya dapat mung tupad ya king salita nang tengwanan,
agpang mo sa king balu ku, sakali mong tupad ya man
e ya gaganapan kening Akademyang Kapampangan;
uling pigaganakan ko dening suging kayanakan
a ali pa makasane king parang ning lamutakan.
Kragi, balakung ing laban karin ya king Wikepedia
obat darala me keni king parang ning Akademya;
karin ikata nang adwa at alanang miyabe pa
makapamili kang paksa agya nanu ya pa ita;
karin alang manamdaman o mipayapayan sana
karin kata misagumun, mipamuk kabang bisa ka;
obat kaibat mung tengwanan ing labanan milayi ka
at dening kakung kapatad arapan mong bubuskan pa.
Yang taung atin prinsipyu, ika man mekad balu mu
tikdo yang manalakran king inapse nang amanu;
yaring atangwanan mu na king aku ing arapan mu
o'bat talatalilis kang nung ninung pamungkulan mu;
king makanyan mung gagawan ing lalto king meto yatu
king anti kamung mamuskang daratang manintun gulu;
nung talagang magaling ka, e ku anting maninsultu,
mikit kata wikepedia, ban lunto ing gelingan mu.
Nung Lugud Ya Ing Poeta
Neng Renato B. Alzadon
Poeta laureado
Bina mung pagmumulalan, O' pagdiwatan kung Musa,
nung ba't e ra ka kelinguan lipat ding dakal a banwa;
samantalang ding aliwa malagwang kakalingwan da
itang lugud dang inampang king irug dang kepalsinta;
ini sang keka lugud ku e me pakyapus kareta
uling e pangkaraniwan, nung lugud ya ing poeta.
Nung lugud ya ing poeta, mawalak at mayaktangan
at miraras ya mangga na king nangan ning alan'anggan
at pablasang e ne abut ning sunkit ning kamatayan
makanyan yang e kukupas, e magmansa, kapilan man;
inya, ing lugud ku keka, e mu dapat pagmulalan
nung king kaba ning panaun e manakit kayangganan.
Kalupa na ning lugud na ning munag sumalang ambun
king tanaman a tinubu babo nang salu ning gabun;
kabang banwa ya ing banwa e ya patugut mamambun
pablasang ing kayang lugud e ne sukub ning panawun;
inya ing lugud poetang bibu ning mayap a layun
banwa la man ding maglakbe, yan, ali me apalawun..
Nung makananung yang batis tipa yang manintun daklat
ban ume yang maki-yagum king walak ning dayat malat;
makanyan ya, nung yang lugud, ing poetang talasulat
ing diwa na, makyagum ya king Musa na king panyulat;
nung batis ku, ikang dagat king kanakung pamanyulat
inya karing poesia ku, lagyu me ing makasulat.
Nung makananung yang Penix mate ya....kaybat nang mete
king mismung abu ning ayup pasibayu yang subling mye
makanyan ya ing lugud na ning poetang talagale
sakaling mipampan ya man, e ya lubus mawala bye;
inya karing poesia ku kabang atin migagale
e manakit kamatayan ing lugud kung keka binye.
Sakali, misan a bengi apagmasdan mo ding batwin
mikambilan la man ulap, atilu, nung nu la karin;
ing lugud na ning poeta nung akwa na man mipinpin
dapot makaslag yang sulung e na apatda ning angin
inya ing lugud ku keka nung mawala ya man pansin
manatili yang makaslag, madalise, at masinsin.
Apansinan mu la mekad detang bulang lunto-lumbug
ketang lawas a agpanan ning danum a mababaldug;
ing lugud na ning poeta makanyan ya panga-ubug
malino yang anting bula, makinang yang anting bubug;
inya ing lugud ku keka e lugud a palpitabug
kalupa ning lalto bula, e me malyaring apalbug.
Mekad apapansinan mung kabubuslan ning lisangan
ating angin a babagul a makabye kapasnawan;
ing lugud na ning poeta makanyan ya kayarlayan
panamdaman meng maglambis agyang e me akakit man;
inya ing lugud ku keka kabud mu nya panamdaman
sasapul yang anting angin ketang e mu kamalayan.
E mu na sa pagmulalan O' pagdiwatan kung musa
nung ati ku king siping mu agyang marayu ku keka;
pablasang ing kakung lugud kasing lwalas ne ning banua
kasing pali ne ning aldo a mamunag king alaya
kasing dalise ne leguan ning berding naturalesa
uling makanyan yang lugud....Nung lugud ya ing poeta....!
" RESOLUSYON NANG ARROYO "
neng Paing
Pamitipung mayakayan, kilub ning Palasyu..
Penimunan ne ning malagung Arroyo;
Ing resolusyun na, mesabing pangaku,
Dakal pinalakpak, asajan dang tutu..!
Balang anak ngana, ala nang malakwan...
King balang iskwela, mamagaral no ngan;
At kalupa na mo, itang tinambayan,
Presidenti Goerge Bush, kayang kaluguran..!
Masyas nang sinabi, kareng ortelanu...
Mipa-iral ne pu, gabun a agraryu;
Anti mu rin ngana, kakung ipangaku,
Mikabale la ngan, pamilyang kalulu..!
Pan-Philippine Express, manibat king Norti...
Ing amanwan na pu manibat Aparri;
Miras ya Mindanao, angga Saranggani,
Angga keng 2010, akwa nang mayari..!
Midinan lang kanan, deng aggang daranup..
Deng 8.5 milyun, a OFW
Apakan da no reng milyun-milyung tau,
Pamilyang masakit mipasno no kanu..!
Ngana pang sinuglung, keng kayang diskursu...
Deng bisang magobra, ala agyang nanu;
Midinan langan den, keng pangalukluk ku;
Eyu ku bibili, pangaku ku rugu..!
Balu ya pa..? ngana, Bansang Pilipinas..
Dakal a turista, keti mangaparas,
Uli na ning Clark Base biling miamas-amas;
Anti mong paraiso, gawan keng Las Vegas..!
Nganang sinaglawe, pidobli ko pera..
Sweldu ring sundalus, para king pangontra;
Karing terorismu ampong komunista,
Keng tutuking Pasku metung man ala na..!
Ing kasaman ku pa ngana pang minapse...
Parakap ku la ngan den ngang makamate;
Kareng peryodista, aktibistang tune,
Pasukul ku la ngan, kulung la kabang bie..!
Kening katatawlian a kayang sinabi..
Lako ing korapsyon kasama' nang dili,
Juetung a pasakit karing mangalati,
Ala nong ka-bulus, sukul manatili..!
Bigla kung migising tulauk ning manuk..!
Maninap ku pala, manyaman ku tudtud;
Migparsakali kung king diaryu manintun,
Nung ing peninap ku tutung resolusyun..!
ALA..! agyang nanu ala.. Bala ku mo tutu..
Pemaligtad kula, bulung na ning diaryu;
Mabang ku pa bukas kagising ku na mu,
Ining peninap ku, sana maging tutu..! |