Contents:
1. Musi Tamu Keng Takbang - Biseru
2. Indu - Renato B. Alzadon
3. Andres Bonifacio - Renato B. Alzadon
4. Saup-saup Tamu - Paing
5. Ding Bayaning E Ra Balu - Paing
6. King Kasulukuyan - Paing
7. Daratang A Capascuan - Edgardo Bonus Sale
8. Meulit Ya Ing Pinatubo - Paing
9. Pasku Ning Maglakbe - Renato B. Alzadon
10. Pasku At Ing Bagyu - Paing
11. Pasku King Milabas - Biseru
12. Me Piden Versos Nang Rizal - Renato B. Alzadon
Musi Tamu Keng Takbang
Ning Biseru, Dec 4, 2003
Bilang mamamanigaral mamikutdang kapampangan
Pemilitan keng atbanan keng abut na ning kagiwan
Ining kekayung inampang masampat a kawatasan
A mayumu at mapait kareng anggang mituturan
Aku bilang mamakamal keng amana tang salita
Ining pusu kut panamdam bina ya pung matutula
Megari la waring ambun dening kekong apikutda
Uling ilang pesagiwa keng mengayungkung kung diwa
Tutu pung makalumbe ing kanakung daramdaman
Ing gagamitan dang amanu deng kekatang kayanakan
Amanu de ring kasiping ausan tang Katagalugan
Anti reng pikakarine ing amanu tamung sisuan!
Nung ing bage malilyari kekatamu yang pabustan
At e tamu ngan kumilus at pisopan yang sagipan
Ing magingalu tang amanu matda ne king panimanman
Bukas mu o keng makadua
tibubus neng makalingwan
Dapot ali e malyari, iti e ta paimburisan
Anggang atin pang lulugud a makutdang kapampangan
A e patugut gigising kareng matudtud a panamdam
Kapilanman e ya matda ing amanu tamung sisuan
Anya sana pu kabalen agnan-agnan tamung takbang
Musi ta karing susulat miyaliwang kawatasan
Sumaup tamung mangambul keng kekatang kalinangan
Isane la king amanu ding painturung Kapampangan!
Indu
Neng:Renato B. Alzadon
Poeta Princepe/Laureado
Indu, mal ming Indu, kikyak, ali na ka,
atin ka pang anak a malugud keka;
aku, ding wali ku, atsi, ampon koya
tula ming sumuyu king kekang ligaya..!
.
Indu, mal ming Indu, e 'ka mipaburen pagmasakit daka ding maldang
memalen; lon mu, maglipatu, lugud makabalen mamunag-munag ne ing
saslag mung Eden...!
Indu, lon me Indu, ing kekang Parnaso king
pamagbangun na ning kekang Olimpo damdam, O' damdam ka, king
pamagparayo
king lira dang talan ding bayung Apollo...!
Indu, mulingid ka, damdam ka king sunis
mapinung sonata a sari king lambis,
damdam, O' damdam ka, king lambing da bosis ding Nimpa Nayada ra
ding kekang batis...!
Inya, e mo sana, paluan ding mata
mu ba'mong atangalan lupa ding anak mu;
Indu, mal ming indu, ati ke siping mu
e'ra ka kewangan king pangarate mu...!
Indu, masdan mula, anak mung uliran
makapatulug la king ba'mong tuburan mutus, O' mutus ka, Indung
Kaluguran
ba'rakang ibangun king kekang pagkeran...!
Andres Bonifacio
neng Renato B. Alzadon
Poeta Laureado
Nung ninu na pin man itang mababa mu pegaralan
ya na pin mang makibalu king landas ning katimawan,
makanano, ing belwan na e ibat king pamantasan
a tuturu ding banyagang dinatang ban manalipan;
nune iti abalu na king bie nang aparalanan
at king pamanyaliksik na king batas ning katuliran,
at ining taung dakilang makabusni kaisipan
ya Y Andres Bonifacio, ing Ibpa ning Katipunan.
Sangkan na inya Y Andres mababa mung ayabut na
edad ya pang labing apat mete no ding pengari na,
kailangan nang manintunan ban ya at ding kapatad na
mika-atin lang pisulwan king babo na ning lamesa;
makanyan na nang inamyam ing e lungub king eskwela
agyang matutus nang imbut ing mabyasa ya pin sana,
balu nang e ya misundu, inya naman ing guewa na
migsikap yang anggang binit, megaral yang sarili na.
Arap ning sulung paritan dili-dili nang maglame
manyaliksik at magaral king miyayaliwang bague,
at inyang king kabyasnan na miyatyat ne panlalawe
akit na ne pangabilyan ing balyan nang kipnuan lumbe,
ing landas ning katuliran ampon pamipante-pante
ikit neng selampitak da ding maki-upayang takde
at ding manyad king kalayan king kanuan da kikintal de.
ing lagyu na ning kriminal at miyatulan lang mate.
King akakit nang makanyan ing nuan at taung dakila
tinutul ya kaisipan, kapanamdaman, at diwa;
kanyan ne manalakaran at yapag ing munikala
king dapat yang magsarili ing balayan a mesila,
at ding taung mekaramdam lubusan lang meniwala
king kapantasan nang tagle ning magiting a makudta,
pablasang king sasabyan na maruruk dang abitasa
alang layang mipagkalub nung e ya miyablian daya.
King ulina ning kamasalan a silbag ning taung tanak
ing kimutan Katipunan mibibu ya at misapwak;
angga king misan a aldo maramdam ya ing gulisak
a tanda ning pamag-alsang mitawu king Balintawak
at manibat na kanita ing Iberiang makasindak
ya ing mika-karug salu king asiwas na ning tabak
pablasang ing Katipunan meguing sulu ya king pisak
a mikalat king kapuluan a antimong aldo mispak.
Dakal la ding tinaluki king bakas nang Bonifacio
ing api ning pamagalsa , siniklab yang migpatilo
at ketang pamilagumang meganap misan a aldo
a tegunan da ding pangkat ding Magdiwang at Magdalo
king metung a kapamalan a pigagap dang itikdo
ya ing mepiling Pamuntuk Y Emilio Aguinaldo
Y Bonifacio a sadyang pekamatas a supremo
mipuk ya king katungkulan anting Panlub a Miinistro.
Subali king linubas de king peka-pun a tungkul da
king bayung kapakibatan atin pang mamintas kaya,
ngara tutu lang mababa ding balitang a tikluan na
at atin taung megaral maka'ygit e palak kaya,
king milalaung pamanumis Y Andres e ne mibata
ing mesabing kapulungan pepa alan neng ulaga,
king depatan nang makanyan ding taung masama kaya
inatulan de pang taksil at dapat mu king paten ya.
Ing madalumdum a aldo ning taung tanak, dinatang
masaluput lang marakap ila ning wali nang kambang;
mibansagan lang kriminal antimong taga-salangsang
king kautusan nang bibu ning Pamalan a melalang
ya ampon ing kapatad na mebaril la at mibulang
itang sariling daya ra yang desayan dang milantang
bala ra ding mekamate pete re ing taung mangmang
e ra balung king depat da ilang butang da ding butang.
Ing pete rang Bonifacio a binsagan dang paliwas
bayani yang kapilan man king balyan na e mig-judas,
ing maslag nang kaisipan sulu ya king tune landas
a menagtas king kalayan ning kapuluan Pilipinas;
nung ngara dimut ya beluan iting mipagpalang watas
ya ing ali ra ayamyam ning ninu mang anak-pawas
king mata ra ding kalulu metung yang dakilang magkas
at king taluktuk na diwa pantas de ding maldang pantas.
"Saup-saup Tamu"
neng Paing
Paninapang mipayiral karing dakal a iskwela...
Ing amanung Kapampangan yang mangibabo karela;
Anti murin balang syudad, karing "mall" mu naman sana,
Bangku ampong munisipyu at saka pa opisina.
Mayayakit kasi ngeni ing aske nang makalunus...
MIpipinpin ya king suluk king dalumdum mebusabus..!
Ing amanu tamung sisuan, kapilan ya pamu mipuk,
Ketang bunduk ning alaya, king ketasan mataluktuk...!
Dapot ngeni malumbe ya, magkasakit yang kukusad...
Pabayatnan deng trosu king gulut na misasagad;
Angga pa kapilan iting kayang palad makasukad..?
Atiyu mu kekatamu ing masala nang bukas...!
Pisaup-saupan tayang payagusan itang batis...
Ing sibul ning kawatasan at misabug ing tilamsik..!
Ban ninuman ing mirasan itang diwa nang mekalbit,
Mipasyag yang mangundiman king pusu nang misnang
sabik...!
Ing paninapang pagasa, mula ngening mibuklat ya...
Ning balen tang sintang wagas, mikapwan ya king
ligaya;
Mukadkad la ring sampaga, salingalngal ing banglu ra,
Uling ing maslag nang aldo suminag ne king alaya..
"Ding Bayaning Era Balu"
neng Paing
Alang duda e mu nanu, kabayangnian dang linto;
Di Bonifacio at Rizal, Luna, Del pilar, Jacinto,
Dakal la pang mig-bwis daya lubusan e man makalto.
King marangle ning labanan kekatamung Pilipino.
King istorya mayayakit tepangan da ring kabalen;
E pa lupig kapilan man king digmaan dang binaslen,
Sabyan mu nang libung laksa ring kalabang pakipaten...
Ing lugud king bansang tibwan nune ing karelang
banten.
Dapot ngeni dakal la rin ding bayaning era balu...
Alalu la mang king istorya alang mibalangkas kwentu,
Ing kabud na mibalita dimput re ing ortelanu,
Pati bangke mawawala era balu makananu..?
Manimunung reliyosu, peryodista, aktibista,
Mangasukul na la kabud, manga-tortyur a parusa;
E sukat makapanwala, kereng diaryu mibalita,
Kabang ena man martial law, keng balu ku mapayapa.
Wa pin pagmaragul taya, kabalen tang Presidenti,
E na papalyaryan mekad iting mangapalyari;
Kekatamung Pilipino, itamu rin ing mibili,
King upayang atyu kaya, asahan ta'ing pamagsilbi.
"KING KASALUKUYAN"
neng Paing
Salamat king teknoloya, king malawak nang disan...
Agyang mikakanlaut tamu ikwa tamung miyugnayan;
Uling keng lual na ning bale e na mekad Kapampangan,
Ing kekatamung salita magpang tamu karing dasan..!
Salamat mu rin king Guinu, ding gamat nang
manantabe...
Ing ispiritung kaladwa, kapilan man e ya mate;
Ing katawan malaso ya, pero ing dapat tamu ngene,
E mawala kapilan man karing listaan na ning bie..!
Ding istoryang mababasa, deng opinyun a mitala...
King kekatang katandanan, eno makalingwang paksa;
Kekatamung talasulat, ding kapuryan at paghanga,
Ipasa ta ngan king Guinu ibat Kaya ing upaya..!
Ngeni king kasalukuyan dakal a mangapalyari..
Itang laru king Guimaras, angga kapilan manatili;
Ing bagyung memandalan e la ditak mengamate,
Pisasabyan king kongersu, Kongresisita singka tibe..!
Ing kasu na namang Nicole, kasu nia rin ning
memalen...
Uling ding miglapastangan nune aliwa lang balen;
Ing puri na ning babaing Pilipinang anting birhen,
Midungisan ya ing lai a malwat ta nang sisesen..!
Salamat pu, ing binye yung ditak muman a panaun...
King pamagsane tang mampang Kapampangan ban misulung;
Pamanyulat, pamamasa, at saka pamisanmetung,
Mayayakit ya ing lugud kekatamu balang metung..!
DARATANG A CAPASCUAN
neng Edgardo Bonus Sale
Dirimla na naman ing angin neng bengi
qng Paskung daratang sinyales ya iti;
inia, ing canacung cucutang parati
queng pasku, nanu ing yapag qng dulang mi...!
Nung sang maulip ya atap ining kubu
caligayan cu nang e mu mamagkanu;
ban e la quingquing neng bengi deng anac cu
cabang matudtud la king dimlang papasku.
Sakaling mangutang la rening anac cu
"tatang nanu pu ing media noche tamu?"
Nanu naman caya ing ipaquibat cu?
Nucarin cu cumang sukat apisulu?
Acaquit da aldo'do lulub lang escuela
mangasanting a gayac queng daralanan da;
Deng parul keng awang pakasabit nala,
Dapot king cubu mi, parul man ala pa.
Agyang nanu mu ing quequeng pisulu-sulu
E co man asaling imalan a bayu
abe-abe na que man king aldo ning Pasku
mangading kapasalamatan qng Guinu.
"MEULIT YA ING PINATUBU"
neng Paing
Banwang milabasan mil nuebi sientus nobenta y unu...
Ing Balen tang' Kapampangan misakitan ya pung ustu;
At kalibutnan ning Luzon pasari ning Pinatubu,
Daka' lang mengawalang bale ampong mengamate tau..!
Ing linto karing dakal, e la mirinan kapagsadyan,
Anya ala lang puntalan pilipatan a tuknangan;
Nukarin la mengagamit ding pondu keng sakunang 'yan..?
Ing masakit pang milyari, king Mt. Mayon miyulitan..!
Ketang petsang a-unu ya ing bulan' na ning Octubri..,
Mil nuebi sientus nobenta y singku a ating milyari;
Ating mibabang anunsyu megawa ne'ing Gugu Diki,
King matudtud nong manyaman karing bale manatili.
Bigla namung e asaan..! Ing lagusgus na ning uran..!
Minagus ing burak lahar, tiktak bilis at mu sikan..!
Mitambunan la ring bale..! Trayedia ning
Kabalantian..!
Pasari ning Gugu Diki pirayit ya pangalalang..!
Makalunus...makalungkut...Meulit ya'ing Pinatubu...
Pota galang ating kutang e mipakibatang tutu;
Ninu reng mangaintulid at magmalasakit ninu..?
Pota detang makalukluk a memanyali mung botu..?
Pasku Ning Maglakbe
Neng Renato B. Alzadon
Nung ngara ing Pasku ala yang kalili
karing anggang aldo makawili-wili;
Ita...kareta mung maki pusung maili
siping ding kasuyu, pengari, at suli;
Dapot king maglakbe king Ilang melili
ing aldo ning Pasku...malungkut yang dili!
King pamagdulap nang beluan a maula
ning bigung maglakbe, mistulang ulila;
anti reng keririyan sadyang kakilala
uling e ra talus ing lungkut nang dala;
Inya ni metung man alang pepadala
agyang karaklut yang lugud at alala;
Ding daramdaman na a kantang kapaskuan
paganaka la mu king balen nang likuan!
Balen yang sale ning dusa't kakaluluan....
Balen yang megatmung sindak at kaguluan!
Inya ngening Pasku king Guinu na aduan
lingusan ne sana, ing balen nang tibuan.
Agaganaka no ding ulilang lubus
a king bebe dalan mamagpapalimus!
Deta sang mabanding mangasias a dungus
ing diwa ning Pasku king pusu de taglus;
ban detang kalulung king dusa migapus
atsanan do sanang kapatak a lunus.
Agaganaka no detang kulang kalma
king lub ning sukulan mekutud a laya.
Kabubuslan na ning bili rang malugma
manakit la sanang katiting a saya;
kabud nasa ating kuyug a manapa
king kabilianan dang antimung pinyumpa.
Agaganaka no detang makarate
king salun mipandig alang makabante;
King aldo ning Pasku atin sanang munie
panialing panulung apanyuglung dang bie;
Ing anghel na ning Dios sana pin datang ne
king bareng akamtan itang Paskung tune.
Agaganaka no ding anak maluka
ala lang pyalungan o piblasan kaya;
agya sang luma yang sewan dang munika
yabut de king anak king bane mang saya;
king aldo ning Pasku aganaka ro sa
ding pakakalulung simbul ning palyasa.
Dakal la pang pusung mibalut king lumbe
king aldo ning Pasku alang mamantabe;
dapot lipat dagat atin lang kayabe
karing balang saglit yang makayantabe
a anting anino kalukup dang kambe
diwa neng malugud ning bigung maglakbe.
"PASKU AT ING BAGYU"
neng Paing
Nanu ing Pasku na ning kewalan Tatang...?
Ing Imang malugud ya na ing mitagan;
Ing bale rang kubu ya pa ing mituran,
King bagyung masikan bigla nang dinalan...!
Ing Pasku ning Tata a anak nang bingut...
Ya pa ing mituki king masikang agus;
Melasak yang bigla ing tuknangang galut,
Kambe ning asawang mengagasgas a tud...!
Oh...! Pasku ning Ima a mewalang bunsu...
Lagusgus ning uran king bale tutulu;
Medalumdum bigla mitda la ring sulu...!
Tagpi-tagping kubu king ilug menabu.
Ing Pasku nung misan malungkut yang lalu...
Kareng alang kalmang mituran keng bagyu;
Masaya yang aldo agya mang kalulu,
Nung ing pamiyabe masampat, masamyu.
Ngening salukuyan 'ting bagyung daralan..!
Kalupa ne wari ning amanung siswan...
Aliwang salita tane tatabunan,
Kasabe ning angin ning matuling lulam.
Masayang Kapaskuan itamung magsikap..!
King amanu tamung pagtibayang tapat;
Anggang ating Paskung pagsayan tang' mayap,
Atyu manatiling Kapampangang ganap..!
Pasku King Milabas
Neng Biseru
Marimla na naman in tyup na ning amyam
Iti ya¢ing pawaga ning Paskung daratang
Kapagmasusian king aldo nang kebaitan
Mal a Guinung Jesus, anak ning Miglalang
Ngening lalapit ing aldo ning kapaskuan
Babalik lang pilit kening panimanman
Masayang alala ding paskung miralan
Ketang bale matuang kakung keragulan
Atatandanan ku siam a benging singkad
Bandang galingaldo miblas keng gagagad
King bisitas baryu munta keng maglakad
Ban keng makasimba angga nang mumunag
Ing panintunan ku kaibat ming sinimba
Mapaling bibingka king patio mitinda
Kambe ning salabat o ing mapaling tsa
King kawu at dimla panulung bitasa
Kaslag na ning abak, aldo ning kapaskuan
Akit mo reng anak lilimbun king dalan
Mampit la king bale gyang e la kimbiran
Ban dening matua mi uman do¢t sikloran
Bistaman maluka¢ing kekaming kabilyan
Kalame yang nasi ing apag king dulang
Pisaup-saup ming ginogo at timban
Matula keng lubus a pisulusuluan
Pena-penandit mu pasiratang no ngan
Ketang bale matua deng kanakung pisan
Kilub patingapun karin mipamisan
Mikawani ke pa kaibat ning apunan
Makanyan ing bie mi ketang milabasan
Aldo ning kapaskuan masayang pisuluan
Alang pipapaten, alang pangandiryan
Kekeng pamiyutus, masampat manyaman!
Me Piden Versos Nang Rizal
kepampangan neng Renato B. Alzadon
Apamitan yukung tigtigan keng lira
a mabang panaun pipi at balbal na;
ding luma nang litid eno babie nota
pati inspirasyon ning musa mipda na!
Nung pamilitan ke ding maguing ampang na
lubas la king diwa king leguan at ula;
nung 'tin man sagakgak pabalat lang bunga
pati na sambitan pikatsa lang dusa;
at ulina kase ning bie kung ulila
king tula o lungkut pata ku kaladua.
Kanitang minuna! Eku kalaraman!
Mupin, makaba nang aldo ing miralan,
taguring poeta ken da ku ausan
king pamakibasa't pamikaluguran.
Nung batyon ku ngeni, itang milabasan
bina nang maulap kening katandanan,
katulad na wari masayang kapiestan
nung nu ding sonatang malalam kalamnan
a peparamdam da detang manigtigan
ila nang mibukud king diwa melakuan.
Metung kung tanaman a bayu pang tubu
dane ning aslagan karin ku mebugtu,
karin nungnu ating amyam a masamyu
karin nungnu ing bie taguimpan yang mamu:
Era ka kalinguan O balen kung indu!
Karening dalit ku ilang mengituru
ding magkantang ayup king sanga magyuyu,
at itang lagusgus ning danum king pulu,
at ing byung ning dagat mame masalusu
king maliwalas nang aplayang katabnu.
Inyang mayintang pa ing kanakung diwa
tiniman ya kaku yang aldo masala
ing pali king salu mikal alang kabla
bulkan yang babasuk king aping mibugha,
Tinggap ku king lub ku ing maguing makudta
ban karing bersada kumit kung upaya
at itubud ke yang angin a saguiwa
king kabantugan mu, ban yang mamalita
karing balang suluk matning itumaila
ibat keti sulip anggang lipat biga.
Likuan ke ing kakung tibuan a balayan
lubas a miungle dutung king kakewan!
Ding mayubung kablas ding kakung kundiman
ila ding alina subli kapilan man.
King kapagnasan kung magbayu kabilian
miglakbe ku lipat kadayat-malatan
dapot ing bunga ning kamangmangan kung yan
kesa king kumit kung guintung kapalaran,
ing tinaid kaku king pampang kung disnan
paldas yang anino na ning kamatayan.
Detang matimyas kung panaguimpan king bie
talindo, pigagap, at sintang dalise
king balen kung maslag karin la migsale
lalam nang likupan niang banuang makule.
Pablasang ing kakung panamdam pata ne
eyu naku sana aduananan gale,
uling king busal ning desyertong matamle
karin la minagus dening pamibule,
inia ining diwa, metuyut king lumbe
kening kaladua kung king dusa mipase.
|