Home
gloria
academy
international
 watas
languages
chapter2
chapter3
chapter4
chapter5
chapter6
chapter7
chapter8
chapter9
chapter10
chapter11
chapter12
chapter13
chapter14
chapter15
epilogue
anecdote
version
arenas
|
| KULE YANG DAYA ING BANUA, Chapter VI |
 |
| by Renato B. Alzadon |
Chapter VI
Ing dinalan king lub nang Ronaldo king balu na na ning Kapitan king ing Nestor a abe nang Maggie king New York yapin Y Kumander Nesty inya anti neng paingatan, at dirinan ne pang baril a agamit nang makipaglaban nung kailangan.
-- Ya ping pala, Maggie, balu ne ning Kapitan Y Nestor?
--Ali la pa mikit. Nung tinuki ya inyang Thanksgiving Party keni kari koya, mekapikit la sana. Oneng atin la kanung lakad--- ila ding barkada na NewYork. Ding mi-asawang Chaves atilu kanita. King pamipag-istoria mi pin abangguit ke Y Nestor. Pepakit ke pa ing retratu na karing mi-asawa. Ing Kapitan ala yang bulad, pero Y Rosalina yang sasabing pamiliar ya itsura.
--Nanung balu mu king Kapitan Chaves?
--Alang masyadu. Ing balu ku mu ing pepadala neng Marcos ing Kapitan para magsane ya at ding abe na keni king Aberdeen Proving Ground. Pilan la pang bulan keni. Akilala dala dening miasawang Dizon king Aberdeen , at ding miasawang Dizon ilang mengituki karela king Thanksgiving Party nang Koya.
--Mikt lang mipisan king Party?
--Ali la. Alayu Y Atsing Celia, atyu Mainland China, meg-aral yang Accapuncture karin. Bayu ya pang datang, inya balamu Welcome Home Party ya naman ining Surprise Birthday Party nang Dr. Magtalon. Balamu ngeni lapa mu mikit ding mipisan---Y Atsing Celia at Y Rosa.
--Iniang muli ka New York, abangguit mu noman dening miasawang Chaves kang Nestor?
--Akutang na nung mipakananu ing Party kari Koya. Asabi ku pin king atin bayung datang a sundalus a ibat Pilipinas, ing Kapitan Blady Chaves, abe ne ing asawa nang Y Rosalina. Kitang ne nung nanu ya itsura ing Kapitan---sinabi ku ne man.
--Nanung palague mu karing miasawang Chaves?
--Ining Rosalina atmu ne kabasa. Atmune kasayang kasabi. Kabang kasabi me lalu kang kakayan a lub keya. Pero ing Kapitan masyadu yang tahimik. Eya makihalubilu kareng tau. Emu apansin a nandin ati tamu king bale nang Atsing Celia, ya mung dili nang manalbe telebisyon. Agyang Y Rosa, sasabian na makanian ya kanu ugali. Inya pagmulalan na pin Rosa, inyang ati ke king kilual misasabi, nung bakit karing taung atyu karin, ika mu ing pekisabian na. Balamu wari sadya nanakang kakilala---o buri naka kayang ibilang karing kayang kakilala.
Mengilabut ya Y Ronaldo king dimdam na. Galang naman atin yang balak para kaya ing Kapitan? Pota galang buri neng gawan kasangkapan king metung a makalihim a misyon? Aisip neng Ronaldo ing pamamialung Dama. Keng dama, kailangan kang mangisubu, at potang kanan ne ning kalaban ing misubu, kanita ne man masambut. Pota galang babalakan neng gawan panapan ning Kapitan Y Ronaldo ban kabud mepangan ya, manyambut ya ing Kapitan king labanan?
--Maggie, sisikan datang ing yelu.
--Atmu napin pangaragul ing patak. Nandin pamu kasanting na ning panaun.
--Makanian ya ing panaun ta mu keni. Kabud-abud na mu manaliwa.
Makanian ya pin ing panaun ning Maryland. Eka bisu-bisung manula uling pena-penandit mu aliwa ya sapul ing angin. Kalupa ne mu naman ning bie. Ing emu tinap-tinapan ya napin mang malilyari nung misan.
--Ngamu paya, Maggie, lumakad tana kaya?
--Ikang bala, ikang magmanehu.
--Nung mayapan mu, bisa kung saglit king Greenery. Lon ku mu ing temperatura. At saka, kunan ke ing akalinguan kung regalo ku karing Magtalon.
--Ikang bala ikang magmanehu.
--Nung makanian, tara na. Akung bala, tutal aku rin magmanehu.
Mipakaili lang parehu. Kindut neng malating Maggie king tagiliran. At likuan deng mikatula ing Pipanganan.
At tinaglus la king Greenery. Eya pepailakuan Y Maggie king kotsi. Makatuki ya kang Ronaldo maski nuya munta. Sinyasat nong Ronaldo ding Thermostat. Ma-ayus naman ing temperatura subali king pang-labing atlung Greenhouse a peka-maragul dili. Bayang miragdagan pali, mine ya Y Ronaldo king pugun, at pepatawan ne ing karbun. Makatakiki ya kaya Y Maggie. Penandit mu mibabaya na ing karbun, at pamisan-misan kindat-kindat ing antimong makibirung api. King penandit aita, sarili de ing tahimik a yatu---pati na yelung mananabu alang inge..
Kabang pagmasdan da ing leguan ning mibabayang api, sinigi ya Y Maggie kang Ronaldo. Kena ne ing wanan nang gamat Ronaldo karing keyang balikat at linapat ne ing lupa na king salu na ning lalaki. Penamdaman nang Ronaldo king aliwa ya pali ing katawan ning babayi kesa king pali na ning mibabayang api. Ing paling manibatan king katawan nang Maggie, pali yang manaliguat king kabilugan nang kalamnan. Dimdam neng Ronaldo ing malambis a aplus king kayang gamat. Panamdaman na king balamu karbun ya naman a mibabaya, nung nu ing paling tagle na yang maka-ibie kapasnawan karing mikakarimlang bulaklak---antimo ining mikakarimlang bulaklak a manintun pali king takde na.
--Magsilbi ne ing pugun kanian, pakapalian na ne ing Greenhouse a Maragul. Lon mu, balamu bubulus na ing yelu, at sisikan ata ing angin. Kabang epa makapal keng gabun, yatad danaka king party.
--Saguli mu, at mu na kaniaman keni. Agya palang marimla king lual mapali naman keni.
--Ing agaganaka ku mu, pota sumyas ing yelu, at matalusad ketang bandang padulung.
--Ika naman, emu naku man wari panusigan, para saguli mu.
--E ing era ka buring panusigan, pero itang dalan pababa, nung eya mitugtugan balas o abu, atmu ne katalusad. Anti kanyan ala pang linub a mangikalat a balas, nung sumyas ya ing dalan, tagusgus kata king lalam.
--O' Ron, obat makanian ka. Masyadu na ka man atang maingat.
--Nung maingat ku man, uling atin kung abe. Nung akung dili ku, ena bala.
--O' sige na pen. Pero, Ron, dala mu kung pasibayu keni, neh.
--O' sige. Mamilagwa tana.
At memilagwa la pin mibalik king kotsi. Kalub da king kotsi pepa-andar neng agad Ron ing makina. Ene pa man akabit ing sinturun Maggie linual yang pasibayu Y Ron. Tinaglus ya king Floral Shop at atin yang kinua. Pamagbalik na atin yang bitbit a makakahun---at makabalut papil. At menulakan nalang pabalik king Party da ding Magtalon. Atmu ne pin katalusad ing dalan. Mig ekis-ekis ya ing kotsi ketang padulung. Mayap namu magaling ya keng manibela Y Ronaldo, at miras lang alang sagkul king lugal da ding Magtalon. Ala yu ing saken ning Kapitan at ketang piparadahan na karin ne peradang Ron ing kotsi. Kalub da king pasbul ikit da king dakal no ding tau. Minuli ne ing Celebrant. Pekiabe neng Ronaldo ing darala na karetang pakakahun a regalo da ding Magtalon. Dakal la ding bayung lupa, dapot aliwa detang lupang deta ing buri nang akit. Ing panintunan nang Ronaldo ya ing lupa nang Merlita king pangatau nang Rosalina. Ena man melambat atuglapan ne, atyu ya king kusina---- nung nukarin ne kasabing Maggie nandin. At lepitan neng Ronaldo. King mipnung alala inabut ne keya ing makabalut king maputing papil. Inyang lawan neng Rosalina mebigla ya, uling tutung ena titinapan king makatanggap yang atlung tangke saguiwang rosas.
--Kaku la dene?
--Wa. Keka la.
--Ibie ko kang Atsing Celia
--Atin yang para kaya.
--Kalagu ra, Ron. Saguiwa la. Nu la ibat?
--Tanaman mi la.
--Salamat, neh.
--Alang nanu naman.
King sakildap a penandit anti yang mipasdan ing kaladua nang Ronaldo! Y Rosalina piragli neng kinintal king lupa nang Ronaldo ing mabilis a uma, at ginulut yang malagwa, layun menik ya king babo. Ikit nang Maggie ing mabilis a mengapalyari. Ing ikit na ena buri. Ena buri king Y Ronaldo dininan neng Rosas Y Rosalina at ena buri king Y Rosalina yang mabilis meka-uma kang Ronaldo. Ken mong lub nang Maggie, ining pagnasan na ene paman ikua, kunan na ne ata ning aliwa. Nung makanian balu nane nung ninu ing kalaban na. Ya rin itang ing alisus ning labanan mabilis ya datang, dapat mu king ngeni pa arapan na ne Y Rosalina. Eya pepasayang a saglit Y Maggie, at tikian ne king babo Y Rosalina ban kanita makapisabi lang masalese--nung ela makapisabing magulu.
Balus neng biklat Maggie ing kuartung liban nang Rosalina. Dapot, ing ena asahan yang ikit na. Ding Rosas mengsalbag la punlas king lande! Pemaspas no sigurung Rosalina king mua na! At Y Rosalina makasubsub ya lupa king kama at manangis yang kapait-paitan. Ing siguk na atmu king kasakit---balamu mu wari yang kematen. Galang naman kematen ya pin tuto?
Ing nandin mikakamas nang lub Maggie miyalilan pamaglunus. Makalunus ya ing ikit nang babaying manangis.Lepitan neng Maggie king mipnung kapigaganakan.
--Rosa, nanung milyari, ot kikiak ka?
--Ala Atsi, ala. Emu ku papansinan.
--Ali. Sabian mu. Nanung migpasukal king lub mu? Ding Rosas?
--Ala Atsi. Eku asabi, Atsi. Eku asabi.
--Eka tatakut, ati ka keni king Amerika. Timawa kang magsalita keni. Sabian mu nung nanu. Makapatungkul kang Ronaldo?
--Eku asabi Atsi, paten naku.
--O'bat paten naka. Sadya ya waring makamate tau?
--Atse, Atse, eme mu balu. Ala nang kwenta kaya ing pamakamate. Nung nukarin ing patayan, karin ing buri na. Eya matula lub nung ala yu keng labanan. Balamu, kuswelu nana ing mangisalwak daya.
--Makanian ya pala, obat mipunta ya keni?
--Masikan ya kapit karing atyu king babo, Atsi.
--Nanu waring guewa na keka?
--Atse, Atse, eku balu nung makananu kung sabian---o nung dapat kung sabian.
--Eka tatakut, at saupan daka. Akung bala keka. Ikaming Atsing Celia era ka paburen. Nanu waring guewa na keka ning animal a yan?
--Misan a bengi, Atsi, liban na ku king kuartu. Migising naku mu king pangisnawa nang babaung alak.
King wanan nang gamat baril yang makatutuk king buntuk ku. At king kaili nang gamat, atlu lang tangke rosas. At sinabi na kanaku king eku kanu bubulad. Atse, ena ku rugu mipabulad. Tututul man ing lub ko, ala kung akarapat. Atyu ya king babo ku, Atsi, at dimdam ku na mu ing kaplas king pilatan kung....
--Lepastanganan naka?
--Wa, Atsi. Sinira na ku panga-dalaga. At ding atlung rosas a ren, Atsi, ilang pagaganaka king pangamate na ning kakung pangadalaga. O' atse, atse ko, metung kung melanat a Rosa....at kapilan man eku ne takman ing niaman ning tune pamikalugud uling...uling...lepastanganan naku...at king depatan na... kapilan man eke malyaring luguran ing kasuklam-suklam a taung yan!
--Sadya kayung mikilala?
--Akilala ke , atsi, king tindahan mi king Bamban, arap ning Grotu. Maralas lang miminum karin ila ding abe na. Pepakilala deng mebalu ya kanu. Potang manyara, yatad dake pa king kekami. Ketang lalam ming bale karin da susundu ing pamaninum. At misan a bengi atsi, kabud namu....
--Aba, balamu mo atme kaganaka yang Ronaldong yan, ali pala, atmu ne karok a tau.
--Aliwa Y Ronaldo ing amanuan ku, Atsi.
--Aliwa? O' ninu?
--Y Blady, Atsi, ing amanuan ku. Ing Kapitan Blady Chaves yang balamu Balawe sinagmit kanaku. Atsi ko, balamu bangungut mu. Kabud naku mu mikasal kaya king arap na ning Hues, at manibat kanita mengari kung maka-haulang pipit a pitukutuki na. Anti ku mong makasukul king kulungan a alang rehas. Makasukul ku king takut ku kaya, uling balu kung ding mapali nang gamat sapak lang daya.
To go to Chapter VII, click:
http://maxpages.com/library/chapter7
To go to the previous chapter, click:
http://maxpages.com/library/chapter5
Curator: Ernie C. Turla, pres., Akademyang Kapampangan Int'l. |
|